NƯỚC NGA HOANG DÃ
Siberia.
Vùng hoang dã lớn nhất trên trái đất.
Rừng bạt ngàn, núi sông hùng vĩ,
và những hồ nước cổ xưa nhất trên trái đất.
Vùng thiên nhiên hoang sơ lớn nhất nước Nga và cũng là lớn nhất khu vực,
một thế giới rộng lớn chưa được khám phá.
VÙNG SIBERIA
Siberia bắt đầu liền ngay phía sau dãy Ural,
ranh giới giữa Châu Âu và Châu Á.
Khu vực rộng lớn này chiếm một nửa diện tích nước Nga.
Ở phía nam, gần biên giới Mông Cổ
là hồ Baikal huyền thoại dài tới 600km.
Tháng Hai.
Một lớp băng dày hàng mét bao phủ hồ Baikal.
Chỉ còn duy nhất một điểm thoát nước
là nơi sông Angara chảy ra khỏi hồ
và nước dưới sâu chảy lên bề mặt.
Đối với loài Vịt mắt vàng, đây là một nơi nương tựa trong lúc khó khăn.
Trên rìa lớp băng, chúng cùng lặn trong những nhóm lớn.
Rừng Taiga là nét đặt trưng của bộ mặt Siberia,
rừng lá kim phương Bắc,
là cánh rừng liền mạch trải dài có diện tích lớn nhất trên trái đất.
Để tồn tại ở đây, bạn phải chịu được những mùa đông lạnh giá kéo dài.
Một con hươu với những chiếc răng nanh của Ma cà rồng, loài Hươu xạ.
Những cư dân nhút nhát này của khu rừng chủ yếu ăn địa y từ thân cây,
thật khó tiêu hóa nhưng vẫn chấp nhận được khi mà tuyết đã rơi quá dầy.
Trong nhiều thế kỷ, hươu đực đã bị săn bắt vì túi xạ hương của chúng,
một thành phần quan trọng trong việc sản xuất nước hoa.
Thực phẩm đông lạnh.
Lũ quạ đã tìm thấy cái xác.
Nhưng lũ chim không phải lý do làm con hươu lo lắng.
Chủ sở hữu thực sự của cái xác đã quay lại.
Chó sói không ngủ đông, và do đó chúng phải săn mồi
ngay cả trong cái lạnh cắt da cắt thịt.
Sự sống còn của chúng phụ thuộc vào việc phối hợp săn mồi.
Bất đồng luôn xảy ra khi chia chiến lợi phẩm.
Trong lúc đó, lũ quạ rảnh rỗi chơi trò nhào lộn.
Một con trong số chúng không muốn nằm yên một chỗ.
Màn trình diễn không có hồi kết,
cho dù bộ dạng của nó chả có gì hấp dẫn.
Điểm cực lạnh của Siberia nằm trong nước cộng hòa lớn nhất của Nga,
Yakutia,
nơi đây đã từng ghi nhận được nhiệt độ -70°C.
Không nơi nào có người ở mà lạnh hơn nơi đây.
Giờ là tháng Ba.
Những con ngựa Yakut đang gặp khó khăn,
chúng đang trong giai đoạn cuối của thai kỳ.
Chúng chưa bao giờ thấy một cái chuồng.
Hàng ngàn năm qua, những con ngựa này được chăn thả tự do.
Chúng bới tuyết để tìm những ngọn cỏ sót lại của năm ngoái.
Chế độ ăn uống của chúng quá ít ỏi
trong thời điểm mà ngựa cái phải ăn cho cả mẹ và con.
Không phải tất cả chúng đều được thấy mùa đông Siberia kết thúc.
Một ngôi làng bên hồ Baikal.
Gỗ là một trong những tài nguyên phong phú tuyệt vời của Siberia,
được xuất khẩu đi khắp nơi trên thế giới, đặc biệt là sang nước Trung Quốc láng giềng.
Tại đây, giống như khắp mọi nơi ở Siberia,
những dân tộc khác nhau cùng chung sống trong hòa bình.
Cuối mùa đông.
Sức mạnh mặt trời tăng dần đã tạo nên khe nứt đầu tiên trong lớp băng.
Ngay cả vùng đất hoang vắng rộng lớn này vẫn có sự sống.
Một con Hải cẩu Baikal.
Bốn tuần trước, những con cái đã đào một cái lỗ trên tuyết cho con của chúng.
Trong lúc chờ đợi, mái nhà che chở đã tan chảy
và con nhỏ sẽ nằm gần cái lỗ mở xuống dưới nước,
để chờ đợi mẹ của nó.
Hải cẩu mẹ chỉ đến hai lần trong ngày, để cho con bú.
Hải cẩu Baikal chỉ sống duy nhất ở đây,
không có bất kỳ dấu vết nào của những loài hải cẩu từ biển.
Chúng có khoảng 130 ngàn con.
Nếu con non sống sót qua năm đầu tiên này,
nó có thể sống tới 50 tuổi.
Lớp lông dày trên da giúp chúng không bị thấm nước lạnh.
Như thể không trọng lượng, nó nhẹ nhàng trườn đến một cái lỗ kế tiếp
trong một thế giới cổ tích của băng đá.
Phía bắc hồ nước là dãy núi Verkhoyansk.
Dài 1.000 km và cao trên 2.000m,
kéo dài từ khoảng giữa sông Lena
đến gần Bắc Băng Dương.
Một buổi sáng cuối tháng Ba.
Người Yakut chăn nuôi tuần lộc,
họ bắt những con khỏe nhất
dùng để kéo xe trượt.
Trong hàng thiên niên kỷ, người Yakut và tuần lộc đã chung sống ở Siberia.
Đây có lẽ là những gì có thể để con người có thể sống trong môi trường lạnh giá
trong cả năm trời.
Lúc này, những người đàn ông cùng đàn tuần lộc của họ,
đang di chuyển trên nền tuyết trong rừng Taiga,
và ở ngay chung quanh họ.
Trong một vài ngày, họ sẽ hoàn thành công việc mùa hè của mình.
Họ đang chạy đua với thời gian,
vì chỉ có thể di chuyển ở Yakutia khi nào có đóng băng.
Sau khi băng tan, những người chăn nuôi gia súc sẽ biệt lập với thế giới
vì không thể đi qua đầm lầy.
Với cái mũi chúi xuống đất
một con sói đang tìm kiếm thức ăn.
Trong mùa đông, lũ chuột chỉ rúc xuống bên dưới lớp tuyết phủ.
Có lẽ một miếng mồi nhỏ vẫn tốt hơn là không có gì.
Đây không phải là chuột.
Tuy nhiên, chó sói sẽ không từ chối ông bạn có bộ lông đẹp đẽ này.
Một con chồn Zibelin.
Lông nó từng được may áo cho Sa Hoàng và những vua chúa.
Bị hấp dẫn bởi giá trị của bộ lông, những thợ săn đã tới đây để bẫy chồn.
Ngày nay, nhu cầu về lông thú đã giảm xuống,
động vật ăn thịt là mối đe dọa lớn hơn con người.
Lần này, con sói vẫn bị đói.
Sau một chuyến đi kéo dài hai giờ
những người chăn gia súc đã đến địa điểm của họ.
Một đàn có khoảng 1.000 con tuần lộc mạnh mẽ,
lùa chúng lại là một công việc không dễ dàng.
Tuần lộc là nguồn thực phẩm cơ bản cho người dân ở phương Bắc,
chúng cung cấp da, những nhu yếu phẩm từ động vật,
và dùng để kéo xe.
Người chăn gia súc đang cho lũ tuần lộc ăn muối,
một thực phẩm quý giá.
Với nhiều năm kinh nghiệm,
ông lão có thể đi giữa một rừng gạc.
2.000 km về phía tây nam
gần biên giới Mông Cổ.
Một nét châu Phi hiện ra với đàn Linh dương cổ bướu
khi chúng băng qua Siberia từ thảo nguyên phía Nam.
Chúng cất tiếng gọi để tập hợp các nhóm lại với nhau.
Những con vật này chỉ là những du khách quá giang
qua thảo nguyên phía nam Siberia.
Những con Linh dương băng qua hàng rào ngăn cách chúng với Mông Cổ.
Thiên nhiên không có ranh giới chính trị.
Lena, dòng sông hùng mạnh nhất Siberia
chảy dài 4.400 km
từ dãy núi Baikal đến Bắc Băng Dương.
Một biển hoa nở ra trên sườn đồi, cánh đồng hoa Siberia.
Giữa tháng năm.
Bầy ngựa Yakut đã vượt qua mùa đông
và vài chú ngựa con đã được sinh ra.
Chúng đã phát triển tốt,
và đang được hưởng tia nắng đầu tiên của ánh mặt trời.
Ngựa cái phải được chăn thả liên tục
để cung cấp đủ sữa cho ngựa con.
Ngựa cái đang có dấu hiệu gầy hốc hác,
mà vẫn chưa có chút màu xanh bổ dưỡng nào để ăn,
ngoài đám cỏ chết sót lại từ năm ngoái.
Dãy núi Sayan,
kéo dài tới 2.000 km
dọc theo biên giới giữa Nga và Mông Cổ.
Đỉnh núi cao trên 3.000 mét
Tuyết tan sớm, chảy chậm rãi xuống sườn núi phía nam.
Ngôi nhà của một loài động vật lưỡng cư đặc biệt.
Loài kỳ giông Siberia.
Trong tất cả những loài lưỡng cư trên thế giới, loài này có lẽ ít nhạy cảm với cái lạnh nhất.
Chúng giao phối và đẻ trứng trong những vùng nước mở.
Lý do tại sao chúng giao phối trong dòng nước lạnh sớm như vậy trong năm
vẫn là một bí ẩn.
Nước đang chảy và cỏ cây xanh tốt
có thể nhìn thấy ngút tầm mắt.
Cuối cùng, mùa xuân cũng đã đến Siberia.
Những con sông mới chảy ào ào qua những hẻm núi
đổ vào những vùng đất bằng phẳng và thấp hơn,
dòng nước của chúng hình thành nên những con sông lớn,
rồi đổ vào hòn ngọc của Siberia:
Hồ Baikal.
Hồ nước sâu nhất thế giới,
chứa đựng 20% nước ngọt của Hành tinh.
Hồ Baikal là nơi cuối cùng không bị đóng băng.
Hải cẩu đã sống ở hồ Baikal từ hàng ngàn năm.
Làm thế nào chúng xuất hiện ở đây vẫn là một điều bí ẩn.
Các nhà khoa học tin rằng khoảng 500.000 năm trước đây
hải cẩu bơi theo dòng nước của sông Yenisei
từ Bắc Băng Dương và đến hồ Baikal.
Trong nhiều thiên niên kỷ bị cô lập
chúng đã tiến hóa thành một loài mới.
Trong mùa hè, có thể tìm thấy nhiều hải cẩu Baikal gần đảo Ushkan.
Các bãi tắm nắng thế này được đánh giá cao.
Nhiệt độ nước trong hồ hiếm khi tăng lên quá 8°C.
Vì thế nên hải cẩu cần vài giờ để làm ấm cơ thể.
Những địa điểm thuận tiện nhất nhanh chóng được sử dụng.
Hải cẩu Baikal là những thợ lặn tuyệt vời,
nó có thể lặn nửa giờ ở dưới nước.
Những địa điểm tốt nhất đều đã có chủ.
Hài lòng với chỗ ẩm ướt bên dưới vậy.
Tuy nhiên, nhiều con còn có hoàn cảnh tệ hơn.
Hải cẩu Baikal chủ yếu chỉ ăn cá,
chúng lặn sâu cả trăm mét để tìm kiếm thức ăn.
Thế giới dưới nước ở đây là độc nhất vô nhị.
Giống như san hô, bọt biển Baikal vươn ra như những ngón tay.
Sườn dốc ngập dưới nước ở trong hồ
kéo xuống đến độ sâu tận 1.600 m.
Hơn 2/3 cư dân của hồ chỉ được tìm thấy ở đây,
như những loài động vật giáp xác này.
Cơ thể nó dài 10cm
khiến nó giống như một gã khổng lồ so với những người bà con.
Cá Xám là một trong những loài cá sống ở vùng nước lạnh
nơi có dồi dào chất dinh dưỡng trong hồ Baikal.
Những bãi đá ven bờ thu hút nhiều loài động vật khác.
Gấu nâu rời khỏi nơi trú ẩn tối tăm trong rừng Taiga
chúng đi tới bờ hồ có ánh nắng và khô ráo,
nơi có những loại thảo mộc không phát triển trong rừng rậm.
Những loại thực vật có tinh dầu thơm như hồi, ca-rum, hay cây thì là
là món ưa chuộng của lũ gấu.
Một cảnh tượng khác thường:
Một con gấu ăn cỏ như một con bò.
Sau khi ăn, nhu cầu tiếp theo là uống.
Chỗ này là một phần của dải đất ven bờ, được biết đến như là bờ biển của loài gấu.
Kiểm tra mọi thứ xung quanh một cách thận trọng.
Ngay cả trong khu bảo tồn thiên nhiên Baikal-Lena
nó vẫn phải đối mặt với những tên săn trộm.
Bờ hồ dài vài trăm cây số
nên nhân viên kiểm lâm không thể đảm bảo được sự an toàn.
Mọi thứ hôm nay có vẻ ổn.
Nhưng lúc này, mối nguy hiểm đến từ phía đất liền.
Một con gấu trẻ to lớn đi tới.
Với một con vật non nớt hơn thì đây có thể là một tình huống nguy hiểm.
Bỏ chạy là cơ hội duy nhất để tránh một cuộc chiến với đối thủ mạnh hơn.
Mùa hè trên dãy núi Sayan.
Thỏ rừng sống ở bìa rừng.
Loài động vật gặm nhấm có kích thước bằng con lợn Guinea này ăn uống không ngừng,
vì mùa đông sẽ đến rất sớm
trên độ cao 1.700m này.
Những con cái mới lớn tự hào với bộ lông đẹp được chải chuốt,
trong khi những đấng mày râu lớn tuổi có vẻ đầu tóc bù xù.
Cây Thạch nam Ai-len có vẻ là thức ăn ưa thích của những con thỏ rừng đực.
Thỏ rừng hiếm khi ngừng chuyện ăn uống,
nhưng có gì tốt hơn là: nghỉ dưỡng dưới ánh mặt trời?
Tuyết vẫn còn say ngủ trên đỉnh Munku-Sardyk cao đến 3.500m.
nằm trên biên giới Nga-Mông Cổ.
Dê núi Siberia cũng đang tìm thức ăn.
Những nghệ sĩ leo núi trong thế giới động vật có thể tiếp cận những sườn núi hiểm trở nhất
để tìm kiếm nguồn thức ăn ít ỏi.
Siberia là lãnh thổ của chó sói.
Khoảng 40 ngàn con sống trong rừng Taiga.
Giữa thế kỷ trước, chúng còn đông gấp 5 lần như thế
Sáng nay có một cuộc hội ngộ đặc biệt.
Một con sói đơn độc thường không chọn một cuộc chiến với con gấu.
Tình thế sẽ khác, nếu là một đàn sói.
Con gấu đã thể hiện được vai trò ông chủ của đầm lầy.
Giờ là tháng sáu, mùa hè đã lan rộng trên khắp Siberia.
Cuộc sống sẽ bừng lên trong vài tuần.
Hoa đỗ quyên tô điểm cho rừng thông rụng lá.
Kẻ cai trị thực sự ở Siberia không phải là gấu hay là sói,
mà là kiến rừng đỏ.
Chúng là những kẻ hái lượm kiêm săn bắt,
chúng tiêu diệt tới 10 ngàn côn trùng trong một ngày.
Con bọ cánh cứng này đang gặp một rủi ro lớn.
Một cuộc tấn công chớp nhoáng của kiến đã chế ngự con bọ cánh cứng
và giết chết nó với axit của chúng,
được tiêm qua lớp màng mỏng giữa bộ giáp và ngấm vào bên trong cơ thể.
Trở lại với hồ Baikal,
đây không chỉ là hồ nước sâu nhất trên thế giới,
mà còn là hồ lâu đời nhất.
Các nhà địa chất ước tính tuổi của nó đã hơn 20 triệu năm.
Một rãnh nứt sâu đã hình thành
ở nơi hai lục địa trôi dạt ra phía ngoài.
Nước chảy vào cái vực thẳm khổng lồ,
và hồ Baikal đã được sinh ra.
Trên địa bàn của hải cẩu, những xô xát vẫn đang diễn ra,
cả bên trên và phía dưới.
Những chú hải cẩu non đã phát triển mạnh mẽ,
và giờ gần như không thể phân biệt chúng với những con trưởng thành.
Một "cánh tay" giơ lên: Nghĩa là: "Tránh xa tôi ra",
và khi cả hai không đồng ý, sự bất hòa sẽ lây lan sang cả đàn.
Vóc dáng đẹp đẽ của hải cẩu lướt trong làn nước như quả ngư lôi.
Tuy nhiên, ở phía trên, lại là những thái độ thật đáng buồn.
Đầu tháng bảy.
Hoa ly đỏ, hoa ly vàng và hoa chuông rực rỡ khoe sắc trên những sườn dốc
ở phía nam của hồ.
Hàng triệu đóa mẫu đơn lung linh khiến thung lũng Valley gần đó
biến thành một biển hoa.
Hòn đảo Olkhon nằm ở giữa hồ Baikal.
Đây là khu vực giáp với Thảo nguyên Mông Cổ
mặt nước trải ra như một bầu trời xanh ngắt.
Một cảnh quan với đầy đủ những nét tương phản đã làm mê hoặc mọi người trong hàng ngàn năm qua.
Loài Sóc đất luôn có một con mắt tò mò với thế giới xung quanh.
Anh em nhà sóc này mới chỉ được 5 tuần tuổi
và chỉ vừa mới rời khỏi hang của chúng.
Một thành viên canh gác,
những thành viên còn lại ăn ngấu nghiến nhiều nhất có thể.
Nếu không có một lớp mỡ đủ dày, chúng không thể ngủ đông trong 8 tháng.
Nhưng luôn có đủ thời gian để chơi đùa.
Tất cả chúng vẫn cần sự chăm sóc.
Nhiều động vật ăn thịt từ Cáo tới Đại bàng vàng đều thích rình bắt chúng.
Đôi khi Rắn chuột cũng bắt sóc đất,
dù nó không phải là rắn độc
và không phải là mối đe dọa.
Loài rắn này có thể phát triển dài tới 1m,
môi trường sống của chúng từ Thổ Nhĩ Kỳ tới tận Hàn Quốc.
Nước Nga là môi trường sống phía bắc của chúng.
Hoàng hôn phủ xuống đảo Olkhon.
Những con sóc đất tận hưởng tia nắng ấm áp cuối ngày.
Chúng sẽ nghỉ ngơi ban đêm trong những cái hang an toàn của chúng.
Sương mù tràn vào bờ biển của những con gấu.
Có mùi lạ trong không khí.
Con vật này đang đói, và nó đang chờ đợi một thứ gì đó.
Sáng sớm trên bờ, bắt đầu một cuộc đổ bộ
và bắt đầu một bữa tiệc cho lũ gấu.
Hàng triệu côn trùng nổi trên mặt nước
sau khi chúng đã sống đời ấu trùng trong vài năm,
và những con gấu to lớn bắt đầu đuổi theo những con côn trùng nhỏ bé.
Tiếp cận bờ đất khô ráo là một nhiệm vụ không hề dễ dàng với lũ ruồi,
lần này qua lần khác, con sóng kéo chúng trở lại làn nước,
nhưng chúng vẫn phải tiến vào.
Đó là cách duy nhất để chúng hoàn thành mục đích cuộc đời.
Chúng giao phối trên những phiến đá,
một hành động mà nhiều con đực sẽ chết sau đó.
Lũ ruồi cái sẽ trở lại mặt nước ngay sau đó
để chúng đẻ trứng.
Loài côn trùng biết bay này lớn lên dưới những phiến đá bên bờ hồ,
nơi chúng được an toàn khỏi thời tiết xấu và những loài chim săn mồi,
nhưng không tránh được lũ gấu đang đói.
Những con côn trùng giầu protein này là một phần quan trọng trong thực đơn của gấu.
Con mồi không đủ lớn,
chỉ cần có đủ số lượng là được.
Sau đó mười ngày,
lễ hội ruồi đột ngột kết thúc.
Vào tháng 8, mùa hè Siberia sắp đến hồi kết thúc.
Với lũ gấu, đây là khoảng thời gian để tích trữ lớp mỡ cần thiết cho mùa đông.
Cặp đôi này cùng chia xẻ một con mồi,
nhưng con sói đơn độc dường như không biết gì về sự thỏa hiệp.
Ắt hẳn là nó đang rất đói,
nếu không nó sẽ không gây chiến với con gấu.
Hết lần này qua lần khác, nó thách thức con vật ăn thịt to lớn hơn.
Không ngạc nhiên gì khi con thú lớn hơn giành phần thắng.
Vào lúc này, mùa thu cũng đã tô thắm những nông trại.
Làng mạc nông thôn rất thưa thớt.
Hầu hết dân làng dùng thực phẩm tự nuôi trồng.
Loại đất đen màu mỡ của thung lũng Tunka
trồng ra một loại khoai tây ngon đặc biệt.
Việc thu hoạch là một hoạt động xã hội.
Một hình ảnh như thể từ thời đại xa xưa.
Nhiều chiếc máy kéo từ thời Liên Xô cũ đã hỏng hóc,
và cũng chẳng có tiền để mua phụ tùng thay thế.
Người nông dân hài lòng với con ngựa khỏe mạnh.
Rừng Taiga là ngôi nhà của một loài cây,
mà nếu không có chúng, nhiều loài động vật không thể tồn tại,
loài thông Siberia.
Những chú sóc chuột bắt đầu một ngày bận rộn.
Những quả thông hình nón treo tận trên những ngọn cây cao.
Những hoạt động của sóc chuột đã bị gã hàng xóm theo dõi từ lâu.
Không nghi ngờ gì về chuyện sóc chuột ăn những loại hạt.
Nhưng gã hàng xóm táo bạo đang tự tìm rắc rối.
Cuối cùng cũng về với đúng chủ.
Chỉ khi nào hang của chúng được lấp đầy bởi hạt thông,
sóc chuột mới có thể sống sót qua mùa đông kéo dài.
Nhưng trước hết, lúc này phải nhồi nhét đầy hai má thêm lần nữa.
Dãy núi Altay gần biên giới Mông Cổ
ở phía Tây Nam Siberia, cheo leo và khắc nghiệt.
Những bông tuyết đầu tiên của mùa đông là dành cho những đỉnh núi.
Một trong những loài động vật quý hiếm nhất của Siberia sống ở đây.
Cừu Argali, một trong những loài cừu hoang dã lớn nhất trên thế giới.
Lúc này là tháng mười, cừu đực tách lũ cừu con khỏi mẹ chúng.
Đang là mùa giao phối, nhưng đến giờ mọi thứ vẫn còn yên tĩnh.
Con đực trưởng thành đạt kích thước gần bằng con ngựa
là một trong những đặc điểm thu hút cừu cái.
Cừu đực thè cái lưỡi ra ngoài không khí, phát tín hiệu với cừu cái,
một hành động thăm dò sự sẵn sàng của cừu cái.
Rõ ràng câu trả lời lúc này là: "Không".
Một đối thủ xuất hiện.
Cừu đực sẽ làm bất cứ điều gì để loại bỏ đối thủ.
Vụ va chạm với nửa tấn trọng lượng trên sườn dốc nghiêng hoàn toàn.
Lực đập vào hộp sọ của cừu rất lớn.
Những trận chiến như vậy đã từng được biết đến
với những con cừu nằm bất tỉnh.
Kẻ chiến thắng sẽ được giao phối với đa số cừu cái.
Một đàn lớn loài nai Altay đang di chuyển xuống phía dưới thảo nguyên.
Một phân nhánh của loài hươu đỏ
chúng cũng đang vào giữa mùa sinh sản.
Lúc này, tình trạng căng thẳng trong đàn cừu Argali đang leo thang.
Hai con cừu đực khỏe mạnh bất phân thắng bại.
Bầy cừu cái và con cừu đực bỏ chạy ra xa.
Nhưng đối thủ vẫn bám theo bén gót.
Được ăn cả, ngã về không.
Hành vi ngoạn mục này chưa bao giờ được quay phim trước đây.
Cuối cùng, con cừu đực trẻ đã vươn lên
và giành chiến thắng, nó tập hợp cả đàn rồi di chuyển.
Mùa đông sẽ không rời xa hồ Baikal.
Mặt nước sẽ biến mất dưới lớp băng trong nhiều tháng.
Và Siberia, trái tim băng giá của nước Nga sẽ một lần nữa tìm lại được sự yên bình.